POMNIK MATKI SYBIRACZKI
Odsłonięty 21 września 2026 roku przy ul. Kolejowej, nieopodal dworca kolejowego w Dębicy. Upamiętnia setki tysięcy Matek – Sybiraczek, wywiezionych przez władze sowieckie na Syberię, do Kazachstanu i innych miejsc zesłania. Autorem pomnika jest Ryszard Kucab. Odsłonięty został staranie dębickiego oddziału Związku Sybiraków. Wcześniej, bo 8 września w Urzędzie Miejskim w Dębicy Maria Aktyl – prezes koła Związku Sybiraków, burmistrz Mateusz Kutrzeba, kierownik Galerii […]
ŻYRAKÓW
Miejscowość na północny wschód od Dębicy, 5,5 km od centrum miasta. Siedziba władz gminy. Wieś powstała w 15. wieku, na pewno istniała w 1470 roku. Należała do parafii Straszęcin, ale kaplicę mszalną p.w. Św. Trójcy wybudowano już przed 1595 rokiem. Samodzielna parafia powstała w 1952 roku (odpust w święto Świętej Trójcy). Kościół przebudowany został w latach 1946-1947 z dawnego spichlerza. Liczba ludności: rok 1857 – 333; 1931 – […]
ŻDŻARY
Wieś w gminie Czarna, 19 km od Dębicy. Powstała w 15. wieku. Podczas rabacji 1846 roku zamordowano tu 5 osób, w tym dziedzica. Liczba ludności – rok 1857 – 387; 1931 – 992; 1970 – 9521, 2023 – 1.021. 1 Leopold Harla, Żdżary, Echo Załogi nr 3/1974.
ZWIERNIK
Miejscowość w gminie Pilzno; 23 km od Dębicy. Wieś powstała w 13. wieku. We wsi ukrywali się husyci, potem licznie zamieszkali w niej arianie. Liczba ludności: rok 1931 – 1.132; 1970 – 1.1681, 2023 – 1.190. 1 Leopold Harla, Zwiernik, Echo Załogi nr 14/1974. Ruiny dworu
ZEGAR NA RYNKU
Odmierzał czas od 1999 roku do stycznia 2024 roku. W ostatnich latach nie zawsze punktualnie. To prezent dla miasta od Firmy Oponiarskiej Dębica. Pokazywany czas zsynchronizowany był początkowo ze wzorcem atomowym we Frankfurcie nad Menem. Ostatnie lata jego działania to ciągłe awarie, w efekcie zdarzało się, że każda z czterech jego tarcz pokazywała inny czas.
ZAWADKA
Niewielka rzeka płynąca przez Stobierną i Zawadę, w przeszłości zwana też Isełką. Źródła na wzgórzach Pogórza Strzyżowskiego, okalających Stasiówkę. Długość ok. 12 km. Dopływ Wielopolki.
ZAWADA
Wieś na wschód od Dębicy; 5,5 km od centrum miasta. Położona na powierzchni 8,6 km2 wzdłuż potoku Zawadka. Mieszka w niej ok. 1250 osób. Znajdują się tu m.in. dawna posiadłość rodu Raczyńskich, sanktuarium maryjne oraz zabytkowa karczma przydrożna. Zawada istnieje od 13. wieku, najpierw była posiadłością Ligęzów. W 15 wieku należała do słynnego Spytka z Melsztyna, jednego z przywódców polskiego ruchu husyckiego. Potem przeszła w ręce Radziwiłłów, wreszcie Raczyńskich; […]
ZASÓW
Miejscowość w gminie Żyraków; 13 km od Dębicy. Położona na Płaskowyżu Kolbuszowskim. Wieś powstała w 13. wieku. Zasów był własnością Jana Tyssowskiego, dyktatora Powstania Krakowskiego 1846 roku. Na ironię wygląda fakt, że w tym samym czasie, w trakcie rabacji galicyjskiej, chłopi zamordowali tu 18 osób, ekonomów i innych pracowników dworu. Po sprowadzeniu się do wsi rodziny Łubieńskich stała się ona centrum szkółkarstwa w naszym regionie, a tradycje te kultywowane są do dzisiaj. […]
WOLICA
Osiedle domów jednorodzinnych, położone w południowo-zachodniej części Dębicy. Dzieli się na trzy części: Na Wolicy I znajduje się m.in. Szkoła Podstawowa nr 10 oraz ruiny dawnego dworu Balków. Na Wolicy II znajduje się m.in. kościół Najświętszego Serca Pana Jezusa, pierwszy w Dębicy supermarket i firma Autozbyt. Na Wolicy III zbudowana została Szkoła Podstawowa nr 12, jest tu także park i Dworek Płockich (obecnie restauracja) oraz Dom Pomocy Społecznej. Na skraju lasu Wolica znajduje […]
WOLA ŻYRAKOWSKA
Miejscowość w gminie Żyraków; 7 km od Dębicy. Położona na Płaskowyżu Tarnowskim, wzdłuż drogi Dębica-Przecław. Wieś powstała w 14. wieku. Liczba ludności: rok 1857 – 305; 1931 – 467; 1970 – 5801, 2013 – 700, 2023 – 746. We wsi znajduje się Centrum Kultury i Promocji gminy Żyraków oraz jednostka Ochotniczej Straży Pożarnej. 1 Leopold Harla, Wola Żyrakowska, Echo Załogi nr 19/1974.
WOLA WIELKA
Miejscowość w gminie Żyraków; 7 km od Dębicy. Położona na Płaskowyżu Tarnowskim. Wieś powstała w 15. wieku. Liczba ludności: rok 1931 – 564; 1970 – 5241, 2014 – 630, 2023 – 707. Jej przysiółki to Bródki, Siemiona i Świercze. We wsi znajduje się Szkoła Podstawowa i jednostka Ochotniczej Straży Pożarnej. 1 Leopold Harla, Wola Wielka, Echo Załogi nr 18/1974.
WIEWIÓRKA
Miejscowość w gminie Żyraków; 9 km od Dębicy. Położona na Płaskowyżu Kolbuszowskim. Wieś powstała w 13. wieku. W 16. wieku należała do hetmana Jana Tarnowskiego, który wzniósł tu zamek, gdzie prawdopodobnie zmarł. Podczas rabacji chłopskiej 1846 roku w Wiewiórce zamordowanych zostało 12 osób, dworzan i ekonomów. To jeden z bardziej krwawych epizodów tych wydarzeń. W czasie II wojny światowej mieszkańcy wsi przeżyli tragedię podczas jej pacyfikacji, czego Niemcy dokonali […]
WAŁ NA WISŁOCE
Został zbudowany w 1977 roku według projektu Ludwika Wielgosa. Jest jednak 2,5 metra niższy, niż w projekcie architektonicznym. Jego długość to 1.100 metrów.
POMNIK LUDWIKA MARSZAŁKA I ŻOŁNIERZY NIEZŁOMNYCH
Pomnik upamiętniający Ludwika Marszałka (ps. Zbroja) oraz Żołnierzy Niezłomnych z Obwodu Armii Krajowej Dębica, został odsłonięty 3 marca 2024 roku. Jego autorem jest rzeźbiarz Józef Opala, a inicjatorami budowy były: Fundacji Non Notus z Mielca i Światowy Związek Żołnierzy Armii Krajowej Środowisko 5. Pułku Strzelców Konnych AK w Dębicy. Na pomniku, prócz figury Ludwika Marszałka, znalazły się trzy tablice z nazwiskami żołnierzy Polski […]
TRAKT CESARSKI
Wielka idea cesarzowej Marii Teresy, pierwszej władczyni Galicji po pierwszym rozbiorze Polski, zrealizowany już po jej śmierci przez jej syna cesarza Józefa II. Chodziło o utwardzoną drogę z Wiednia, stolicy imperium, do Lwowa, stolicy Galicji i Lodomerii, z ominięciem Krakowa, który w czasie, gdy rozpoczęto budowę, znajdował się wciąż w granicach Rzeczpospolitej. W zasadzie był to trakt pocztowy, chodziło o szybsze doręczenie poczty, zwłaszcza z jednej stolicy do drugiej. Cały trakt miał […]
ŚLADAMI SŁOŃCA I ŚNIEGU
Rowerowy szlak turystyczny, prowadzący wokół południowej części gminy Dębica, drogami i ścieżkami Pogórza Strzyżowskiego. Rozpoczyna się w Latoszynie, skąd podnóżem Palanej Gery prowadzi do przysiółka i wzniesienia Grabówka. Dalej w dół turyści zjeżdżają do Gołęczyny i do Połomii, gdzie rozpoczyna się 5-kilometrowa wspinaczka na Południk. Stamtąd już blisko do Rozdzielni Wiatrów w Głobikowej, gdzie można odpocząć, podziwiając z wieży widokowej rozległe panoramy niemal całego Pogórza Środkowobeskidzkiego. Dalej […]
SZLAK PARTYZANCKI II ZGRUPOWANIA ARMII KRAJOWEJ OBWODU DĘBICA
Powstał w 1995 roku z inicjatywy harcerzy z dębickiego Hufca ZHP. Prowadzi lasami Braciejowej, Połomi i Głobikowej, miejscami walki Armii Krajowej z Niemcami w trakcie Akcji Burza w sierpniu 1944 roku i po ich zakończeniu, gdy partyzanci starali się wyrwać z okrążenia. Trasa mająca charakter ścieżki dydaktyczno-historycznej to 15 km wędrówki przez południowe tereny gminy Dębica i w części przez gminę Pilzno, przez wsie i przysiółki: Gumniska, Braciejowa, Głobikowa, Południk, Grabówka, Podgrodzie, Gumniska. […]
SZLAKI TURYSTYCZNE
Przez Dębicę przebiega niebieski szlak turystyczny, zaczyna się tu też szlak zielony, który prowadzi do Jaworza. 1. Szlak zielony: Dębica, Gumniska, Połomia, Jaworze Dolne. 2. Szlak niebieski: Dębica, Braciejowa, Grudna Górna, Klonowa Góra. Prowadzi z Dębicy na najwyższe wzniesienie na terenie powiatu Dębickiego – Klonową Górę (525 m n.p.m.) 3. Szlak niebieski:Dębica, Brzeźnica, Królowa Góra, Zawada. Prowadzi z Dębicy Doliną Wisłoki na Górę Śmierci […]
SZKOTNIA
Nazwa ulicy na osiedlu Pana Tadeusza. Skąd ta nazwa? Jak wyjaśniał Marian Morawczyński, pochodzi od Potoku Skotnia, płynącego w tym rejonie, który dawniej oddzielał od siebie dobra Raczyńskich i Trzecieskich. Zaś nazwa potoku nawiązywała do rozciągających się wkoło nieużytków, należących do miasta, na których okoliczni mieszkańcy wypasali bydło, zwane po staropolsku skotem. Od bydła więc pochodzi nazwa potoku, od potoku nazwa ulicy, tyle że „s” zamieniło się na „sz”. Kto i kiedy tego […]
SYNAGOGA STAROMIEJSKA
Zbudowana w 1911 roku, wkrótce po otwarciu stała się przyczyną konfliktu polsko-żydowskiego. Katolicy twierdzili, że głośne dźwięki, wydobywające się z niej, zakłócają ich procesje – patrz Żydzi w Dębicy. Została wtedy zamknięta, ale potem odzyskała swój sakralny charakter. Zniszczona przez Niemców w 1939 roku nie została odbudowana po wojnie i ostatecznie rozebrana w 1954 roku. Dzisiaj pozostał po niej tylko niewielki, kamienny fragment fundamentów na tyłach jednej z kamienic przy ul. Rzeszowskiej […]